hukuk yapay zeka alt işleyen zinciri
Hukuk yapay zeka alt işleyen zinciri nasıl haritalanır?
Yapay zekâ hizmetinde sonraki veri alıcılarını ürün, işlem, veri türü ve ülke bazında eşleştirin; alt işleyen listesi ile gerçek kullanım kapsamını ayırın.
Prolex AI · · 6 dk okuma
Kısa yanıt: Hukuk yapay zeka alt işleyen zinciri, yalnızca ana sağlayıcının adını kaydetmekle çıkarılamaz. Her sonraki alıcıyı kullanılan ürün, etkin özellik, veri türü, işlem amacı ve belgelenen ülke bilgisiyle eşleştirin. Sağlayıcının genel listesini belirli dosyanın aktarım kaydı saymayın; açıklanmayan halkaları açık bırakın. TBB rehberi alt işleyen kimliğinin incelenmesini, KVKK m.9/8 ise sonraki yurt dışı aktarımlarda da güvencelerin sağlanmasını ele alır.
Bu metin bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki tavsiye değildir; somut hizmet, sözleşme ve veri akışı güncel kaynaklarla hukukçu tarafından değerlendirilmelidir.
Hukuk yapay zeka alt işleyen zinciri neyi gösterir?
Bir büro aynı arayüzde araştırma, belge yükleme ve destek işlemleri yapabilir. İnceleme açısından soru, arayüzün tek olup olmadığı değil, her işlem sırasında hangi verinin kimin tarafından işlendiğidir. Model hizmeti, teknik destek ve saklama gibi işlevlerin aynı kurumda toplandığı veya farklı kurumlara dağıldığı belgesiz varsayılmamalıdır. Zincir haritası, bu soruları tek bir genel sağlayıcı adı altında kaybetmemek için hazırlanır.
Bu yazı ilk araç seçimini yeniden anlatmaz. Başlangıç incelemesi için hukuk ai aracı seçerken sorulacak sorulara bakabilirsiniz. Buradaki dar amaç, ana sağlayıcı belirlendikten sonra sonraki alıcıları gerçek kullanım kapsamına bağlamaktır. Sözleşme değişikliğiyle karşılaştıysanız araç koşullarını yeniden inceleme rehberi farklı bir karar anını ele alır. Harita, bu incelemelerde başvurulacak ortak dayanak olabilir.
Hukuki çerçeve ile sağlayıcı açıklamasını karıştırmayın
TBB rehberinin 5. bölümü, veri işleyen konumundaki sağlayıcıyla sözleşme, alt işleyen kimliği, saklama ve yeniden kullanım konularının açıklığa kavuşturulmasını önerir. Aynı bölüm rolleri somut işleme amacı ve talimat ilişkisine göre incelemeyi ister. Bir şirkete otomatik olarak veri işleyen etiketi vermek yerine ilgili işlemin kim tarafından belirlendiğini araştırın. Tavsiye rehberi ile kanun hükmünü aynı hukuki kaynak türü olarak sunmayın.
Güncel KVKK m.9/8, yurt dışına aktarılan verilerin sonraki aktarımlarında da kanundaki güvencelerin sağlanmasını ve madde hükümlerinin uygulanmasını öngörür. Bu nedenle inceleme ilk alıcıda bitmez. M.12/2 ise veri sorumlusu adına başka kişi tarafından işleme halinde gerekli güvenlik tedbirlerine ilişkin müşterek sorumluluğu düzenler. Bu hükümlerden belirli bir hizmetin kendiliğinden uygun veya aykırı olduğu sonucu çıkarılamaz.
Gerçek sağlayıcı belgesinden hangi bilgi alınabilir?
Microsoft'un AI alt işleyenlerine ilişkin açıklaması, ürünlere bağlı üçüncü taraf işlevlerini, bazı özelliklerin etkinlik durumunu kontrol etmeyi ve güncel listeye bakmayı anlatır. Belge, alt işleyenlerin müşteri adına yürütülen hizmetleri destekleyebildiğini belirtir. Buradan çıkarılabilecek yöntemsel sonuç şudur: değerlendirmeyi hizmet adı ve etkin işlev düzeyine indirmek gerekir. Genel liste ile belirli kullanım aynı kapsam değildir.
Bu belge burada gerçek bir sağlayıcı açıklamasının nasıl okunacağını göstermek için kullanılır. Büroların hesap ayarları incelenmedi; gerçek veri gönderimi test edilmedi. Prolex AI'ın altyapısı, sağlayıcıları veya işleme yerleri hakkında da bu belgeden sonuç çıkarılmaz. Bir başka hizmete ait taahhüdü ürününüze veya kullandığınız farklı plana taşıyamazsınız. Güncel sayfada yer alan açıklama, sizin imzaladığınız sözleşmenin bütün eklerini okuduğunuz anlamına gelmez.
Haritayı şirket listesinden işlem tablosuna dönüştürün
Aşağıdaki tablo resmî zorunlu şablon değildir. Tek satırda bir işlem ve alıcı ilişkisini göstermek için önerilen çalışma alanlarıdır. Bir şirket farklı işlemlerde yer alıyorsa aynı adı ayrı satırlarda kullanmak daha açıklayıcı olabilir. Bilinmeyen hücreye tahmin yazmayın.
| Alan | Cevaplanacak soru | Önerilen kanıt |
|---|---|---|
| Ürün ve özellik | Hangi işlev kullanılıyor? | Ürün belgesi ve etkin ayar kaydı |
| Alıcı ve rol | İşlemi hangi tüzel kişi yapıyor? | Sözleşme ve alt işleyen listesi |
| Veri | Tam içerik mi, hesap veya destek verisi mi? | Veri akışı açıklaması |
| İşlem | Alıcı ne yapıyor? | İşlev bazlı sağlayıcı belgesi |
| Yer | İşleme veya erişim yeri açıklanmış mı? | Kapsamı belirtilmiş ülke bilgisi |
| Sonraki halka | Başka alıcıya iletim var mı? | İlgili ek ve sonraki alıcı açıklaması |
| Durum | Hangi bilgi doğrulandı? | İnceleme notu ve açık soru |
Listenin yayın tarihini, okuduğunuz sayfanın bağlantısını ve kapsamını kaydedin. “Bütün ülkeler” gibi geniş bir açıklamayı tek ülkeye indirmeyin. Aynı şekilde olası bölgelerin listelenmesi, belirli dosyanın hepsinde işlendiğinin kanıtı değildir. Bir hücredeki veri sağlayıcı beyanıysa bunu fiilî trafik gözlemi olarak etiketlemeyin. Kanıt türünü ayırmak, incelemeyi devralan kişinin neyin ayrıca kontrol edileceğini anlamasını sağlar.
Kurgusal örnek: ana hizmet ve destek akışı
Örnek gösterim: Tamamen kurgusal bir büro, Hizmet A üzerinden yalnızca kamuya açık bir metni inceliyor. Daha sonra destek talebine gerçek dosya ekran görüntüsü eklemeyi düşünüyor. Ana çalışma ile destek talebi farklı veri içeriyor olabilir. Haritada ikisine tek satır açılırsa, ilk işleme ilişkin sınırlı inceleme ikinci işlem için de yeterliymiş gibi görünebilir. Bu örnekte gerçek şirket, müşteri veya veri aktarımı bulunmaz.
Önerilen yöntem, destek akışını ayrı kaydetmektir: gönderilecek veri, alıcı, erişim kapsamı ve cevapta kullanılan ek hizmetler sorulur. Ekran görüntüsünde dosya numarası veya başka tanımlayıcılar varsa yalnız metnin kamuya açık olması bu ek içeriği açıklamaz. TBB rehberinin veri girişi öncesi sınıflandırma yaklaşımı bu ayrımı destekler. Bilgi bulunmuyorsa gerçek ekran görüntüsünü göndermek yerine kimlik ve dosya bilgisi içermeyen kurgusal hata anlatımıyla başlayın.
Sağlayıcıya gönderilecek soruları somutlaştırın
“Alt işleyenleriniz güvenli mi?” sorusu tek başına izlenebilir cevap üretmez. Kullanılan özelliğin adını ve incelenen veri kategorisini yazarak ilerleyin. Aşağıdaki sıra büro içi inceleme önerisidir; sağlayıcının bütün teknik ayrıntıları aynı biçimde açıklayacağı varsayımını içermez.
- Kullanılan plan ve özellik için hangi liste sürümünün geçerli olduğunu sorun.
- Her alıcının aldığı veri kategorisini ve işlem amacını eşleştirin.
- Ülke açıklamasının saklama mı, işleme mi, erişim mi olduğunu ayırın.
- Sonraki aktarım ve ilgili sözleşme kapsamını belgeleyin.
- Değişiklik bildirim kanalını ve incelemeyi kimin takip edeceğini yazın.
- Eksik cevap nedeniyle kullanımı sınırlandırılan işlemleri kaydedin.
Bir soruya genel gizlilik bağlantısı geldiyse ilgili bölümün soruyu gerçekten cevaplayıp cevaplamadığını kontrol edin. Sözleşme bir hizmet ailesini kapsarken özellik belgesi daha dar bir istisna açıklayabilir; ikisini birlikte okuyun. Çelişki görürseniz kendi yorumunuzla boşluğu kapatmak yerine yazılı açıklama isteyin. Bu çalışma, sağlayıcı adına güvenlik veya veri yerleşimi taahhüdü üretmek için kullanılmamalıdır.
İnceleme sonunda belge paketinin kapsamını da kontrol edin. Listeye ulaşılıp sözleşme ekine ulaşılamamışsa ikisini tamamlanmış göstermeyin. Aynı adla yayımlanan farklı plan belgelerini karıştırmamak için kullanılan hesabın planını kayda ekleyin. Gerçek hesap ayarı okunmadığında yalnız genel belgenin incelendiğini belirtin.
Belirsiz zinciri nasıl teslim edersiniz?
Haritada açıklanmamış bir alıcı bulunması ile açıklanmış alıcının kapsamının belirsiz olması farklı eksiklerdir. İlkinde kimlik, ikincisinde işlem veya veri sorusu açık kalır. Teslim notunda ikisini ayırın. Sorunun sorulduğu gün, gelen yanıtın kapsamı ve sonraki incelemede aranacak belge gösterilirse aynı konu her seferinde baştan araştırılmak zorunda kalmaz. Yanıt beklenmesi, işlemin onaylandığı anlamına gelmez.
Kapanışta incelenen özellikleri ve kapsam dışında kalanları birlikte yazın. Liste yenilendiğinde yalnız yeni şirket adına bakmayın; mevcut şirketin yaptığı iş veya aldığı veri değişmiş olabilir. Bu farkların yeni değerlendirmeye etkisi ayrı incelenmelidir. Kullanım sınırı ile sözleşme uygunluğu hakkında nihai değerlendirme, haritanın otomatik sonucu değildir; hukukçu incelemesinin konusudur.
Ürünün yayımlanmış araştırma ve doküman analizi kapsamını okurken de özellik açıklamasıyla veri işleme güvencesini ayrı tutun. Genel kavramlar ve bağlantılı inceleme başlıkları hukuk yapay zeka konu merkezinde bulunur. İyi bir zincir haritası bütün kutuları dolu gösteren tablo değil, hangi bilginin hangi kaynakla doğrulandığını ve hangi işlemin hâlâ açık olduğunu anlatan kayıttır.
Sıkça sorulan sorular
Yapay zekâ sağlayıcısıyla sözleşme yapmak bütün alt işleyenleri kapsar mı?
Bu, sözleşme ve gerçek veri akışı görülmeden söylenemez. Alt işleyenlerin kimliği, aldığı veri, yaptığı işlem ve sözleşme kapsamı ayrı eşleştirilmelidir. KVKK m.9/8 sonraki yurt dışı aktarımlarda da güvencelerin sağlanmasını öngörür.
Alt işleyen listesinde adı olan her şirket dosyamı alıyor mu?
Liste tek başına belirli bir dosyanın o şirkete gittiğini kanıtlamaz. Kullanılan ürün, etkin özellik ve işlem kapsamı birlikte incelenmelidir. Sağlayıcı listesini gerçek kullanım haritasıyla eşleştirmek gerekir.
Ana sağlayıcının ülkesi bütün veri işleme yerlerini gösterir mi?
Böyle bir varsayım yapılmamalıdır. Her alıcının rolü, işlem yeri ve erişim kapsamı belgelenmeli; destek, model veya diğer hizmetlerin aynı ülkede bulunduğu belgesiz kabul edilmemelidir.
Alt işleyen zincirinin bir halkası açıklanmıyorsa ne yapmalıyım?
Eksik halkayı doğrulanmış gibi göstermeyin. Hangi işlem ve verinin etkilendiğini kaydedip yazılı açıklama isteyin; gerekli güvenceler açıklığa kavuşmadan gerçek dosya kullanımını tamamlanmış bir uygunluk incelemesi saymayın.